Header bea ros
Header bea ros
Interview

Een leven lang kinderboeken lezen: recensent Bea Ros zal er nooit genoeg van krijgen! 

04-05-2021
4 min

Kinderboeken zijn superleuk! Maar die zijn voor kinderen, toch? Bea Ros vond van niet en maakte er haar werk van. Nu leest zij de leukste kinderboeken en recenseert ze die op haar blog en voor Didactief, een onderwijsvakblad. Wij vroegen haar wat deze boeken zo leuk maken! 

Bea studeerde Nederlands en studeerde af in de richting jeugdliteratuur. Nu is ze al jaren jeugdboekenrecensent. Een baan waarvan ze denkt er nooit genoeg van te kunnen krijgen. “Jeugdboeken hebben een soort magie in zich. Ze laten je kennismaken met andere werelden en mensen. In jeugdboeken zijn de grenzen veel breder dan in boeken voor volwassenen. Niks is te gek en alles kan! Een schrijver moet dat natuurlijk goed neer kunnen zetten, maar de jeugdliteratuur is daarin vaak veel geloofwaardiger dan de literatuur voor volwassenen,” vertelt Bea.  

Altijd al in de boeken

“Al vanaf jongs af aan zit ik met mijn neus in de boeken. Ik las altijd al veel en nu nog steeds.” Ze is nooit gestopt met het lezen van jeugdboeken, maar leest daarnaast ook veel volwassenliteratuur. Toch recenseert ze alleen jeugdboeken. Deels door toeval (“soms lopen dingen zo”) en deels omdat ze de aandacht voor jeugdliteratuur belangrijk vindt. “Er verschijnen zoveel mooie en goede jeugdboeken. Ook die horen bij onze literatuur en verdienen aandacht. Van leraren die zo kinderen aan het lezen kunnen krijgen, maar ook van volwassen lezers.”

Kinderboeken voor kinderen?

Een volwassen vrouw die kinderboeken leest is iets wat niet veel voorkomt. De boeken zijn duidelijk niet geschreven voor die doelgroep. “Iedereen kan genieten van een goed boek, of het nu een jeugdboek of boek voor volwassenen is,” legt Bea uit. “Jeugdboeken zijn vaak meeslepender. En ze hebben een unieke eigenschap: kinderlijke verwondering en het ‘voor de eerste keer element’. Hoofdpersonen in jeugdboeken ontdekken zichzelf en de wereld, ze zien en doen dingen voor het eerst, ze proeven nieuwe woorden. Een boek waarin dit heel mooi naar voren komt, is bijvoorbeeld Lepelsnijder van Marjolijn Hof. Of het nieuwe prentenboek Kom mee Kees van Loes Riphagen.”

Kinderlijke blik

In kinderboeken staat, zoals verwacht, het kind centraal. Bea zegt: “Je duikt in het hoofd van een iemand waarvoor alles nieuw is. Je leest écht vanuit die kinderlijke blik. Er zijn ook volwassenenboeken die vanuit een kinderlijk perspectief geschreven zijn, maar dan zit die volwassenblik er nog steeds tussen. Een goed kinderboek trekt je helemaal in het verhaal en neemt je mee op een reis.” Een goed kinderboek dus, maar wanneer is een boek dan goed? “Dat is natuurlijk de hamvraag”, grapt Bea. “Een goed boek zorgt ervoor dat ik in de personages en de setting kan geloven en dat ik kan genieten van de taal. Een verhaalwereld, hoe fantastisch of absurd ook, geloofwaardig neerzetten is het belangrijkste in literatuur en ook in jeugdboeken.” Als voorbeeld noemt Bea Lampje van Annet Schaap, inmiddels al een echte klassieker. Dit verhaal gaat over het meisje Lampje. Zij is de dochter van de vuurtorenwachter en beklimt iedere avond de eenenzestig traptreden naar boven om het licht in de vuurtoren te ontsteken. Tot op een dag er een hevige storm woedt en de lucifers op zijn. “Lampje is enorm krachtig als hoofdpersoon: zielig, onhandig en heldhaftig tegelijk. Ze leert ons dat er van alles in het leven is om bang voor te zijn, maar dat je dat gevaar maar het beste recht in de ogen kunt kijken.”  

Liefde doorgeven

Ook Bea vindt het belangrijk dat kinderen gaan en blijven lezen. “Kinderen hebben er zoveel aan om te lezen. Ze worden er taalvaardiger van en slimmer, weten we uit onderzoek. En natuurlijk omdat boeken nieuwe werelden openen.

Maar er zijn zoveel boeken. Waar te beginnen in die enorme stapel? “Kijk naar wat je kind of kleinkind interessant vindt. Over bijna elke interesse is wel een boek geschreven. Boekhandelaars en bibliotheekmedewerkers kunnen daar enorm bij helpen. Vraag aan hen welk boek zij aanraden bij de leeftijd en interesses van je kind.” Nog een tip van Bea is: “Lees recensies. Veel volwassenen doen dat ook voor de boeken die ze zelf lezen, dat kan dus ook voor jeugdboeken. Zo kom je meer te weten dan alleen een flaptekst en kun je beter inschatten wat er bij je zoon of dochter past.” Je kunt bijvoorbeeld op Bea's website recensies lezen over nieuwe kinderboeken! 

De leukste boeken lees je samen

“En blijf voorlezen, ook als je kinderen zelf al kunnen lezen! Dat werkt enorm verbindend en maakt verhalen toegankelijker. Je helpt ze om net een trapje hoger te lezen", zegt Bea. Als recensent leest zij natuurlijk enorm veel boeken. Heeft ze nog aanraders? “Voor jonge kinderen is Alfabet van Charlotte Dematons fantastisch. Er staan geen woorden in, maar draait wel volledig om woorden. De prenten zijn prachtig en het is heerlijk om ze samen te bekijken. Voor de oudere lezers kan ik Hele verhalen voor een halve soldaat aanraden. Dit boek is onlangs, terecht, bekroond met de Woutertje Pieterse prijs. Het boek laat zien wat vertelkunst is en ik denk dat het prachtige voorleesverhalen zijn!”