Interview

Janneke Schotveld: “Ik heb zelf ook weleens een krijtje gegeten”

Door: Janneke
05-09-2017
Superjuffieheader

De populaire kinderboekenserie Superjuffie heeft er weer een deel bij: Superjuffie op de Zuidpool. Het zevende deel uit de serie alweer! In dit deel zoekt Superjuffie de sneeuw op. Janneke Siebelink, hoofdredacteur van online magazine lees.bol.com, sprak schrijfster Janneke Schotveld over praten met dieren, krijtjes eten en superhelden.

Je hebt net Superjuffie op de Zuidpool geschreven, het zevende deel uit de Superjuffie-serie. Had je van tevoren al bedacht dat het een serie zou worden?
Nee. In eerste instantie was het 1 verhaaltje in een bundel met schoolverhalen. Ik was gevraagd daar een verhaaltje voor te schrijven wat zich op school afspeelde. Ik was toen juf en schrijver. Toen vond ik het gelijk zo’n leuk personage dat ik wist: daar zit meer in, en er bleek heel veel in te zitten.

Dit is dus het zevende deel in de serie. Hoe blijf je origineel?
Ze gaat steeds ergens anders heen. Dat helpt heel erg. Ik heb toch wel het idee dat elk deel wel weer echt anders is.

Ben je zelf ook op al die plekken geweest?
Nee, want op de Zuidpool is het echt heel koud. Ik heb geen enkele ambitie om daarheen te gaan. Ik haat sneeuw. Maar op sommige plekken wel. In de jungle ben ik wel geweest, en dat kamp waar ze heen gaat ben ik ook geweest. Maar niet op de Zuidpool.

Wat gaat ze doen op de Zuidpool?
Ze is ontvoerd door een wetenschapper.

"Superjuffie slaat enorm aan bij jongens"

Heb je enig idee waar het succes van Superjuffie vandaan komt?
Van Superjuffie wel een beetje. Omdat het zo herkenbaar is op school, met de meester en de juf. En dat ene dingetje dat net anders is, namelijk dat de juf een held is. Volgens mij vinden kinderen dat heel leuk. Superjuffie slaat enorm aan bij jongens. Ik krijg ook heel veel mailtjes van jongens.

Wat is een van de leukste reacties die je hebt gekregen?
Het zijn meestal dezelfde soort mailtjes van: wil je er nog een schrijven, en dat ze het zo leuk vinden.

Reiken ze je ook ideeën aan?
Toevallig is er vaak gevraagd: gaat Superjuffie ook een keertje naar de sneeuw? Maar ik heb het niet gedaan omdat ze het vragen. Ik denk niet dat ik on-demand zou kunnen schrijven. Ik had al heel lang het idee dat ze een keer wordt ontvoerd, al een paar jaar. En nu pas had ik zoiets van: oh ja!

Als je Superjuffie zou interviewen, wat zou je haar dan vragen?
Ik zou haar meenemen naar mijn beesten, en met name de katten. Ik heb er een die steeds terugloopt naar mijn oude huis. Ik wil heel graag weten waarom hij dat doet. Misschien kan ze hem zeggen dat hij daarmee op moet houden. Katten lijken zo slim en Boeddha-achtig, en ik zou heel graag willen weten wat er in ze omgaat. Dus ik zou met haar langs al mijn dieren gaan.

"Ik heb zelf ook weleens een krijtje gegeten"

Je eet zelf geen dieren, al je hele leven niet?
Al sinds ik acht ben. We waren aan het kamperen bij de boer in Zuid-Frankrijk. We waren daar de enige Nederlanders. Op een dag ging hij laten zien wat hij nog meer deed, daar was hij heel trots op. Dus wij gingen allemaal mee en toen liet hij ons zijn kelder vol kisten met kalfjes zien. Dat weet ik nog heel goed en dat was een soort shock, dat ik ontdekte: zo gaat het.

Merk je dat kinderen door de boeken iets bewuster van dierenleed worden?
Dat is niet echt mijn doel. Dan zou ik non-fictie moeten schrijven of de politiek in moeten gaan. Ik vind niet dat ik kinderen in mijn boeken moet lastigvallen met vegetariër worden. Ik stop er natuurlijk wel dingen in die mij bezighouden en dan kom je al snel op dat soort thematiek uit.

Gaat Superjuffie ooit met pensioen?
Ze is nog maar net begonnen, ze is net twintig. Dus nee, nog niet.

Kun je eindeloos met haar doorgaan?
Nee, dat denk ik niet. Ik zou het heel erg jammer vinden om met haar te stoppen, maar ik denk ook dat ik niet eindeloos met haar door kan gaan.

Zijn series belangrijk voor kinderen?
Kinderen vinden series heel erg fijn, ja. Dat snap ik ook wel. Ik heb het zelf soms ook, dat ik het jammer vind als ik een boek uit heb. En met een serie kun je weer door, dat is natuurlijk heel fijn. Ik ga door zolang het leuk is. Als ik heel erg moet gaan graven, denk ik dat ik ermee moet stoppen.

Superjuffie is eigenlijk een soort superheld. Wat kenmerkt een echte superheld?
Volgens mij lijken alle superhelden gewoon, tot het moment dat er iets aan de hand is. Bij Superjuffie zijn dat dieren in nood, en dan blijkt dat ze nog een kant heeft. Want een superheld is niet chronisch een held. Ze is ook best een verlegen, introverte juf. Clark Kent (Superman) is ook gewoon een journalist. Ik keek dat vroeger heel graag. En als er dan wat is, worden ze helden.

Hoe kwam je erbij dat ze een krijtje gaat eten?
Dat was helemaal nog niet zo lang geleden. In 2010 schreef ik de eerste Superjuffie. Toen waren er nog geen digiborden. Twee jaar later wel. Op geen enkele school, behalve Vrije scholen, is er nog een krijtbord te vinden. Een krijtje is wel echt iets wat bij een juf hoort. Dat weten kinderen gelukkig ook nog wel.

Heb je zelf ook weleens een krijtje gegeten?
Ja. Ik heb een keer een krijtje gegeten, gewoon om te proeven. Ik weet wel dat ik niet kan vliegen, maar ik wilde wel weten hoe het smaakt. Het is droog en plakkerig. Het is niet echt heel vies.

"Soms ga ik zitten wachten en denk ik: ik moet het precies weten voordat ik ga schrijven. Terwijl vaak als ik denk dat het niet lukt, en ik ga toch schrijven, er toch iets gebeurt."

Hoe lang schrijf je gemiddeld aan een Superjuffie?
Een maand of vijf, zes, denk ik.

En dan gaat Annet aan de slag met de tekeningen, of gebeurt dat tussendoor?
Zij maakt al vrij snel het omslag en dan is er eigenlijk alleen nog maar een idee. Deze keer klopt het omslag niet helemaal meer, omdat er iets bijkwam wat ik toen nog niet had bedacht. Het omslag komt altijd eerder, dat is bij ieder boek zo. Dan schrijf ik de hele inhoud en dan gaat zij aan de slag.

Is er een vast stramien qua aantal tekeningen per boek?
Ja, ik heb ongeveer altijd hetzelfde aantal woorden en er zitten ook altijd ongeveer hetzelfde aantal tekeningen in.

Wordt het schrijven makkelijker?
Het fijne aan Superjuffie is dat ik haar heel erg goed ken, en de kinderen en Meester Snor ook. Dat is makkelijk. Maar verder is het net als ieder ander boek. Ik bedenk een soort kapstok wat er gaat gebeuren en soms ontstaat er ook gaandeweg zomaar iets. Er is ineens een pinguïn binnen ofzo. Leuk. Soms ga ik zitten wachten en denk ik: ik moet het precies weten voordat ik ga schrijven. Terwijl vaak als ik denk dat het niet lukt, en ik ga toch schrijven, er toch iets gebeurt.

Ga je altijd netjes zitten als je kinderen de deur uit zijn, ook als er niks komt?
Ja, maar ik blijf niet zitten als er echt niks komt. Dan ga ik onkruid uit de tuin trekken, stofzuigen, de hond uitlaten. Maar ik schrijf wel iedere dag. Soms is het maar 3 zinnen en soms 3 uur lang en 5 hoofdstukken.

Kun je leven van het schrijven?
Ja, ik kan nu leven van het schrijven. Maar wel met alle nevenactiviteiten die erbij komen kijken. Ik ben net terug van een toertje in Zeeland. Ik werk ook als schoolschrijver. Met dat erbij is dat nu te doen.

"Lezen is belangrijk voor kinderen om te ervaren hoe andere kinderen dingen meemaken"

Als je op scholen langsgaat, zie je dan dat kinderen nog worden aangespoord om te lezen?
Het verschilt heel erg per school en per leerkracht. Ik merk het altijd wel vrij snel of het een leesschool is of niet. Ik lees altijd wel voor en soms heb je wiebelklassen en er zijn ook klassen die het helemaal gewend zijn en het fijn vinden dat ze worden voorgelezen. Dus het verschil is enorm.

Waarom is het zo belangrijk voor kinderen?
Het is belangrijk voor kinderen dat ze met heel veel verschillende verhalen te maken krijgen. Om te ervaren hoe andere kinderen dingen meemaken. Het kan helpen als je zelf iets hebt meegemaakt en je leest erover. Of juist dat je over dingen leest waar je zelf nooit mee te maken krijgt. Dat maakt hun wereld echt wel groter. Nu zie ik ook wel dat kinderen veel op hun telefoon zitten en dat doet wat met hun concentratie.

Er waren plannen om Superjuffie te verfilmen.
Die zijn er nog steeds. Ik wacht gewoon af en ik hoop dat het echt gaat gebeuren.

Wie hoop je dat Superjuffie gaat spelen?
Weet ik niet. Ze moet 20 zijn. Carice van Houten zou het bijvoorbeeld heel goed kunnen, maar die is te oud.

Ga je er zelf een rol in spelen?
Nee. Ik wil best een keer in beeld lopen, maar geen echte rol.

Hoe heb je Superjuffie gedefinieerd, haar karakter vormgegeven?
Ze heeft eigenlijk twee karakters. Ze is juf Josje en Superjuffie. Als ze juf Josje is, is ze vrij introvert en bijna verlegen. Bescheiden. En als ze Superjuffie is, is ze veel steviger. Het is heel leuk om te zien dat je dat ook in de tekeningen terugziet. Dat is een leuke tegenstelling, dus daar speel ik dan een beetje mee.

Wat vind je zelf het leukste aan Superjuffie?
Ik vind het heel leuk dat ze zo verschillend is als juf Josje en Superjuffie en dat ze met dieren kan praten.

Ben je weleens gevraagd door dierenwelzijnsorganisaties?
Superjuffie heeft nu een samenwerking met Stichting AAP, dat vind ik heel erg leuk. Het is nog heel pril. Ik vind het heel goed om de naam van Superjuffie daaraan te verbinden. Ik ga niet een verhaal schrijven over Stiching AAP, maar zij als persoon kan een soort ambassadrice zijn.

Je hebt het Kinderboekenweekgeschenk geschreven en deel 7 van Superjuffie is net uit. Waar droom je nog van?
Ik heb helemaal niks te klagen. Een klein huisje op een Grieks eiland met heel veel poezen. En lekker schrijven.

Meer Superjuffie

Janneke Thumb Janneke
Praat mee