Header 3 recensie de onbewoonbare aarde
Recensie

David Wallace-Wells voorspelt in De onbewoonbare aarde dat de aarde in 2030 tweehonderdmiljoen klimaatvluchtelingen kent

14-5-2019

“Ik ben geen activist,” zegt David Wallace-Wells, auteur van het boek De onbewoonbare aarde, “en ik vind ook wel dat we als diersoort mogen laten blijken dat wij bovenaan de piramide staan en dus kunnen heersen over andere dieren. Maar sinds ik me verdiep in klimaatverandering…”

Jarenlange zoektocht

De onbewoonbare aarde is het gevolg van die jarenlange zoektocht van Wallace-Wells naar de klimaatverandering. Waar het vandaan komt, of dat eerder voorkwam, wat de gevolgen op korte en lange termijn zijn. Het is me nogal een grondig boek geworden, een soort studieboek met maar liefst 73 pagina’s vol met verwijzingen naar boeken, essays, onderzoeken en studies, die Wallace-Wells gebruikte als basis voor zijn boek. Met als conclusie: als we zo doorgaan wordt de aarde onbewoonbaar voor de mens.

Onbewoonbaar

Onbewoonbaar. Niet over een paar honderd jaar. Nee, dat gebeurt al in het leven van de kinderen van nu, als we het tenminste hebben over de westerse wereld. Want elders kent de aarde al in 2030 – over tien jaar – tweehonderdmiljoen klimaatvluchtelingen.

Langzaam maar zeker

We gaan daar stukje bij beetje last van krijgen houdt Wallace-Wells ons voor. Oogsten gaan mislukken door hitte en enorme branden, maar ook veel meer en veel grotere orkanen. Massale verdrinkingen door extreme overstromingen. Wat dacht je van rampen die het natuurlijke voorbijgaan: hagelstenen die vier keer groter zijn dan die we gewend zijn.

"Klimaatverandering verloopt snel, veel sneller dan we lijken te kunnen doorzien en erkennen, maar gaat ook lang door, bijna nog langer dan we ons echt kunnen voorstellen."

Nog meer ellende

Nog meer ellende? Virussen, bacteriën, flora en fauna die temperatuurgevoelig zijn en dus oprukken van de tropen naar nieuwe delen van de wereld, waar ze geen natuurlijke vijand hebben en een biotoop die niet resistent is. Economieën die ten gronde gaan. Ongezonde lucht. En ongetwijfeld oorlogen die dat tot gevolg heeft.

Omstanderseffect

Dan kun je denken ‘ja, dat zal allemaal zo’n vaart niet lopen’. Daar heeft David Wallace-Wells ook een hoofdstuk aan gewijd, aan de psychologische, sociologische en ethische kanten van de zaak. Hij noemt het omstanderseffect: met z’n allen staan kijken en niks doen, omdat een ander wel op zal staan.

Zonder de mens

Die effecten van het menselijke brein zijn razend interessant en ze verstrekken je een prettig gevoel van ‘het gaat wel goed komen’. En dat gaat het ook wel, zegt Wallace-Wells. Maar dan gaat de aarde gewoon verder zonder de mens.