Header papyrus irene vallejo
Header papyrus irene vallejo
Recensie

Papyrus van Irene Vallejo: een ode aan het geschreven woord en een must read voor de echte boekenliefhebber

11-05-2021
3 min

Papyrus van de Spaanse auteur Irene Vallejo is een boek over boeken. Een onderwerp dat menig lezer aan zal spreken. Want iedereen die houdt van boeken, wil weleens een boek lezen over boeken, toch? Papyrus is al enige tijd een hit in Spanje en is nu ook voor ons vertaald naar het Nederlands door uitgeverij Meulenhoff. Het boek is uitgegeven in een prachtige hardcover editie met een met goud versierde kaft en stoffen rug, waardoor het boek een mooie toevoeging zal zijn aan je boekenkast!

Hoewel de subtitel ‘Een geschiedenis van de wereld in boeken’ anders doet vermoeden, is Papyrus geen chronologisch geschiedenis verhaal over het geschreven woord. In plaats van de eerste kleitabletten tot de modernste e-reader, is het boek een verzameling van korte essays over boeken. Vallejo vertelt ons in korte, niet-chronologische essays over de geschiedenis van boeken en lezen, met name over de oude Grieken en Romeinen. Ze beschrijft de werken van klassieke filosofen, historici en dichters, maar vertelt ook het verhaal over de rol die koningen en keizers speelden in de bouw van bibliotheken en de bevordering of ontmoediging van boeken.

Een geschiedenis van boeken

Hoewel de auteur aandacht besteedt aan de al bekende klassieke auteurs en heersers, besteedt ze ook veel tijd aan groepen die vaak een kleinere rol krijgen in het historisch narratief. Zo beschrijft ze uitgebreid de rol die geschoolde, vaak Griekse slaven hadden in het schrijven van boeken en het opzetten en organiseren van de eerste publieke en private bibliotheken. Vallejo neemt ons in haar essays mee in het verhaal van hoe bibliotheken werden opgericht, hoe de leescultuur eruitzag in de tijd van de eerste boeken en hoe boeken werden verspreid en gekopieerd vóór de uitvinding van de drukpers.

“Telkens als we wakker werden uit de droom van een revolutie of de nachtmerrie van een humanitaire ramp was daar altijd nog het boek.”

Ode aan het geschreven woord

Papyrus kan het best omschreven worden als een ode aan het geschreven woord. Bij het lezen van Papyrus komt de liefde die de auteur koestert voor boeken naar boven. Naast de verschillende historische verhalen en feiten vertelt de auteur ook over haar persoonlijke band met boeken en lezen, bijvoorbeeld wat boeken voor haar betekenen en hoe bij haar een liefde voor lezen is ontstaan. Een verhaal waar menig lezer zich in zal herkennen, dus! Dit verschilt van korte essays waarin het belang van lezen wordt onderstreept tot anekdotes over de aanmeldingsprocedure van de auteur bij de universiteitsbibliotheek van Oxford, haar eerste ontmoeting met een middeleeuws manuscript en de tijd dat haar moeder haar nog voor het slapengaan voorlas.

Een boek over boeken

Toch komt Vallejo helaas niet echt met nieuwe conclusies over lezen. We weten immers allemaal dat lezen onze woordenschat vergroot, ons geheugen versterkt en het je over het algemeen een prettiger mens maakt. Toch is dit zeker geen reden om Papyrus op de plank te laten staan! Ten eerste is Papyrus is een prettig geschreven werk, dat onnodig moeilijk taalgebruik schuwt en het zeer leesbaar maakt voor iedereen. Ten tweede geeft het boek mooie, korte inzichten in de levens en werken van verschillende klassieke auteurs als Plato, Herodotus en Sappho, waardoor je het boek als een prima inleiding tot klassieke literatuur zou kunnen beschouwen. Maar, bovenal is Papyrus een werk dat het belang van lezen onderstreept en daarom is het boek een eerbetoon aan boeken. Een must read voor de echte boekenliefhebber!