Missbirma
Missbirma

Miss Birma van Charmaine Craig laat je ploeteren, maar het is de moeite waard

Door: Elske
19-08-2019

Charmaine Craig (1970) geeft ons met haar historische familieroman Miss Birma een kijkje in Birma, tegenwoordig Myanmar, in de periode van 1926 tot 1965. Craig heeft zich voor dit verhaal laten inspireren door de levens van haar ouders en grootouders, allen geboren in Birma. De nauwe band tussen de auteur en haar karakters hebben tot een hartverscheurend verhaal geleid.

Een gezin te midden van oorlog

Het is liefde op het eerste gezicht voor de Benny, die Joods is, en Kinh, die tot de etnische minderheid de Karen behoort. De Tweede Wereldoorlog verplettert hun prille geluk; ze moeten vluchten, omdat Japan Birma bezet. Veiligheid en geborgenheid is voor zowel hen als hun kinderen geen gegeven meer. Het gezin wordt uit elkaar getrokken door gruwelijke gebeurtenissen. Dit heeft grote gevolgen, ook voor hun oudste dochter Louisa. Hoe moet zij zich positioneren binnen het gezin en als persoon? En hoe moet ze zich gedragen als Miss Birma, een rol die vooral politiek beladen is?

Ploeteren voor het goede doel

Dat Craig naast een verhaal vertellen haar lezers ook een stuk geschiedenis van Birma wil geven, blijkt al snel. De informatiedichtheid van de eerste honderd pagina’s is hoog. Heel hoog. Detail na detail over bevolkingsgroepen en oorlogen worden neergepend. Ondanks het feit dat dit interessant en leerzaam is, remt het de vaart van het verhaal. Gelukkig lijkt Craig daar een betere balans in te vinden als de belangrijkste namen en termen geïntroduceerd zijn. Het verhaal komt dan op gang en de afstand tot de personages wordt kleiner. Het einde is de kers op de spreekwoordelijke taart. Je moet dus even doorzetten, maar daar krijg je veel voor terug!

Louisa: meer dan Miss Birma

Er zijn veel personages in dit boek. Naast Benny, Kinh en Louisa komen ook zussen, broers, vrienden, collega’s en buren aan het woord. Dat zorgt soms voor wat verwarring: wie is nu wie? Het interessantste personages uit het boek is Louisa. Vergeleken met Benny en Kinh zijn Louisa’s gevoelens en gedachten beter uitgewerkt, waardoor je je gemakkelijk kunt inleven in de keuzes die ze maakt. Haar rollen als dochter in een gezin met een Joodse vader en Karense moeder ten tijde van oorlog, als Miss Birma en als vrouw brengen haar in lastige posities. De combinatie van weerzin en berusting die dit alles bij Louisa oproept, beschrijft Craig treffend. Als Louisa uiteindelijk haar eigen beslissingen durft te nemen, komt de ontwikkeling die ze heeft doorgemaakt krachtig naar voren. De sleutelrol die ze krijgt toebedeeld in de oorlog benadrukt dit.

Kortom

In Miss Birma worden de gruwelen en emoties waar een gezin mee te maken krijgt in een oorlogsperiode gedetailleerd beschreven. Dat raakt je. De vele details en personages halen de vaart soms wat uit het verhaal, maar de historische elementen die Craig erin heeft verwerkt zijn zonder twijfel leerzaam. Louisa intrigeert en maakt het verhaal af. Miss Birma is de moeite waard: na ploeteren komt een hartverscheurend, fascinerend, en uiteindelijk verrassend verhaal naar het oppervlak!

Elkse recensent afbeelding
Elske