Toplijst

Top 15 mooiste boeken van en over Hugo Claus

26-3-2018
Toplijst Hugo Claus

‘Op 19 maart 2018 was het tien jaar geleden dat dichter, schrijver, kunstschilder en filmmaker Hugo Claus overleed. Om deze uitzonderlijke en onvergetelijke kunstenaar te eren zullen talrijke exposities en literaire avonden worden georganiseerd. Aan de vooravond van deze tiende sterfdag brengt De Bezige Bij twee schitterende bloemlezingen van het proza en de poëzie van Claus. Daarnaast worden vier van zijn belangrijkste romans uitgebracht in smaakvolle nieuwe edities. 

Daarom, bij dezen de 15 mooiste boeken van en over Hugo Claus.

1.

Hugo Claus. Con amore

Hugo Claus. Con amore

Tien jaar na de dood van Hugo Claus is dit boek een liefdesverklaring aan de totaalkunstenaar Hugo Claus: de schrijver, de schilder, de theaterman, de filmmaker én de mens. Leg het boeiende parcours van de meester mee opnieuw af, langs de plekken die hem dierbaar waren - Oostende, Parijs, Gent, Amsterdam, Brussel, New York - en de thema's die erin oplichten: Claus als dichter, speelvogel, geëngageerd kunstenaar, altijd verleidend en misleidend. Dit boek gaat over 'België en zijn verdriet', maar even goed over mei '68, erotiek, 'zeezucht', CoBrA en zoveel meer. Petanque bijvoorbeeld, en bodybuilding. Met bekend en minder bekend werk van Hugo Claus zelf, maar ook van Karel Appel, Michaël Borremans, James Ensor, Thierry De Cordier, Roger Raveel, Luc Tuymans, Herman Selleslags, Ed van der Elsken en Jan Vanriet en met teksten van Marc Didden, Bernard Dewulf, Suzanne Holtzer, Caroline Lamarche, Kurt De Boodt en Paul Dujardin.

Bekijk op bol.com

2.

Nieuwe tekeningen

Nieuwe tekeningen

Toen Hugo Claus in maart 2003 in het ziekenhuis moest verblijven bracht zijn vriend Jan Vanriet hem een lege dummy, ter afleiding, om in te schrijven mocht hem iets invallen tijdens de ledige uren. Nog geen maand later, nadat de oude meester was hersteld, gaf hij het boekje tijdens een etentje weer terug. Tot grote verrassing van Jan Vanriet was het volgetekend. Hugo Claus had in korte tijd 109 unieke kunstwerkjes vervaardigd, elk in geheel eigen stijl, alsof hij zichzelf de opdracht had gegeven al zijn registers nog eens te bespelen. De tekeningetjes zijn ontroerend, grappig, sterk, indrukwekkend, elegant, verleidelijk. Suzanne Holtzer, die jarenlang Claus' redacteur was, zocht er dichtregels en strofen bij, waarbij ze zich liet leiden door de tekeningen zelf.

Bekijk op bol.com

3.

Het verdriet van België

Het verdriet van België

‘Het moet een boek worden over het leven in Vlaanderen zoals ik dat gekend heb, maar zoals het nu niet meer bestaat.’ Dat zei Hugo Claus een kleine tien jaar voordat hij Het verdriet van België voltooide: gedeeltelijk een bildungsroman gebaseerd op zijn eigen jeugd, gedeeltelijk ook een boek dat een beeld geeft van de politieke verhoudingen in België tijdens de Tweede Wereldoorlog. Maar bovenal een boek over de groezeligheid van de waarneming, de onbetrouwbaarheid, de twijfel en het verraad. De hoofdpersoon van het verhaal, Louis Seynaeve, is elf jaar en leerling op een nonneninternaat. Verwarring, hunkering en bedrog vormen zijn jongensjaren en alleen door te fantaseren, de werkelijkheid geweld aan te doen kan hij overleven. Het leven in de Tweede Wereldoorlog wordt door Claus opgeroepen in een even complexe als meeslepende roman, die met recht het hoofdwerk uit zijn oeuvre mag worden genoemd.

Bekijk op bol.com

4.

Het verdriet staat niet alleen

Het verdriet staat niet alleen

Ik ben geen autobiografisch schrijver,' heeft Hugo Claus bij herhaling gezegd. Misschien wilde hij vooral verbergen hoezeer hij bij het schrijven uit eigen ervaringen putte. Dat hij met Louis Seynaeve in zijn magnum opus Het verdriet van België een alter ego schiep, is bekend, maar deze roman staat hierin niet alleen: in talloze van zijn romans, verhalen en toneelstukken gebruikte Claus autobiografisch materiaal.

Bekijk op bol.com

5.

De Metsiers

De Metsiers

De Metsiers gaat over een boerenfamilie die zich zoveel mogelijk van de buitenwereld heeft afgezonderd. De Moeder, die op de boerderij de baas speelt, heeft jaren geleden een liefdesavontuur beleefd met de knecht Mon Verkindere. Uit deze liefde is Bennie voortgekomen, een zwakzinnige zoon, die intussen negentien jaar is. Bennie voelt zich alleen gelukkig bij zijn 21-jarige halfzus Ana, de dochter van de Moeder en Metsiers. Mon en de Moeder hebben Metsiers na de geboorte van Bennie vermoord.

Bekijk op bol.com

6.

De Verwondering

De Verwondering

Op een gemaskerd bal in Oostende raakt de leraar Victor-Denijs de Rijckel in de ban van een verleidelijke, maar onheilspellende vrouw. Hij reist haar achterna naar Almout, een geheimzinnig kasteel waar vijftien jaar na de ondergang van Hitlers Derde Rijk nog altijd wordt gerouwd om een Vlaamse SS'er. De confrontatie met dit onverwerkte oorlogsverleden drijft De Rijckel almaar meer tot waanzin.

Bekijk op bol.com

7.

Het jaar van de kreeft

Het jaar van de kreeft

'Sex, dood, tranen staan ruim gedoseerd in dit verhaal van psychische verwarring. Het jaar van de kreeft is het liefdesverhaal tussen een geslaagde man van de wereld, Pierre, en Toni, een kapster in het revue-wezen, of wat daarvoor door gaat. Zij is geen schoonheid, maar haar onvolkomenheden ontroeren Pierre juist. Zij wekte verdriet in hem, tederheid, en tegelijkertijd was zij een vreemdelinge waarvan de eigengereide geslotenheid hem ergerde en verwarde. Al gauw blijkt dat Toni in seksueel opzicht frigide is. Ze herinnert zich slechts één keer klaargekomen te zijn, toen haar echtgenoot, Karel, haar ontmaagdde. Maar goed, het is dus niet alleen seks geblazen, maar ook Allesverslindende Liefde.'

Bekijk op bol.com

8.

Hugo Claus

Hugo Claus

Na de documentaire Profi el Harry Mulisch en Jan Wolkers de Rubens van de literatuur, verschijnt bij Aspekt Hugo Claus - De Reus van Vlaanderen. Op woensdag 19 maart 2008 overleed Hugo Claus in het Antwerpse ziekenhuis Middelheim. Hij leed aan de ziekte van Alzheimer. Claus heeft zelf het moment van zijn dood bepaald en om euthanasie gevraagd. Hugo Claus was en is ongetwijfeld de meest veelzijdige kunstenaar van het Nederlandse taalgebied, iemand van Europees niveau: decorontwerper, dichter, dramaturg, essayist, fi lm- en toneelregisseur, kunstschilder, librettist, romancier, scenarist, tekenaar. Hij ontwierp zelfs een aantal omslagen van zijn eigen boeken. Al deze facetten van Hugo Claus komen in deze documentaire van Hans Dütting aan bod. Volgens Dütting laat Claus zich alleen meten en vergelijken met een van de meest veelzijdige Franse kunstenaars van de twintigste eeuw: Jean Cocteau. Tussen 1950 en 2002 ontving Claus vijfenveertig literaire prijzen, publiceerde drieënzeventig dichtbundels, die onderling nogal verschillen in vormen stijl en bijna allen heel indrukwekkend zijn. Hij schreef, vertaalde en bewerkte vijfenzestig toneelstukken, waaronder een aantal meesterwerken, zestien verhalenbundels, zestien romans, zes oorspronkelijke scenario's, voor Fons Rademakers persoonlijk vijf scenario's, en bovendien vier libretto's. In deze documentaire passeren ook verschillende kunstbroeders en vrienden de revue, zoals Harry Mulisch, Fons Rademakers, Simon Vinkenoog, Karel Appel, Ton Lutz, Jan Decleir, Cees Nooteboom en Louis Paul Boon. En natuurlijk vrouwen als Elly Claus, Sylvia Kristel, Marja Habraken, Kitty Courbois en Veerle Claus de Wit. Dütting heeft uit heel veel documentatiemateriaal een fraai overzicht gedistilleerd over het leven en de werken van Hugo Claus. Hans Dütting (1947) is auteur en vertaler. Hij publiceerde bij Aspekt Jack London - De Witte Stilte, Profi el Harry Mulisch - Een documentaire, Jan Wolkers - De Rubens van de literatuur en Wijn, vrouwen en plezier - Een openhartig dagboek.

Bekijk op bol.com

9.

Hugo Claus, de jonge jaren

Hugo Claus, de jonge jaren

Hugo Claus (1929-2008) was een van de belangrijkste en zeker een van de meest iconische Vlaamse schrijvers van de afgelopen eeuw. Hij heeft ons een rijk geschakeerd en royaal bemeten oeuvre nagelaten. In deze uiterst grondig opgebouwde biografie worden de jeugdjaren van Hugo Claus tussen 1942 en 1949 beschreven. Het bestrijkt in grote trekken dezelfde jaren als de autobiografisch geïnspireerde roman Het verdriet van België. Wat beide, leven en werk, gemeen hebben, is de indrukwekkende ervaring die de Tweede Wereldoorlog voor de puber is geweest. Het verhaal dat Georges Wildemeersch met veel eruditie en oog voor detail brengt, plaatst de kunst en de literatuur centraal, vanaf de vertaling van het Duitse gedicht 'Mutter des Bergmanns' tot de definitieve doorbraak van het modernisme na de dichtbundel Registreren, met eigen lino op de omslag, en de debuutroman De eendenjacht (De Metsiers). 'The Child is Father of the Man', schreef William Wordsworth. Met deze meesterlijke en verrassende reconstructie van Claus' jonge jaren naderen we iets dichter waar het in zijn wereld echt over gaat. GEORGES WILDEMEERSCH (1947) was tot 2013 gewoon hoogleraar Nederlandstalige letterkunde aan de Universiteit Antwerpen, waar hij in 1996 het Studie- en Documentatiecentrum Hugo Claus oprichtte. In Hugo Claus. De jonge jaren biedt hij een staalkaart van zijn jarenlang vergaarde kennis.

Bekijk op bol.com

10.

Lezen in verwondering

Lezen in verwondering

De verwondering (1962) van Hugo Claus is een van de merkwaardigste romans uit de moderne Nederlandstalige literatuur. Een eerste kennismaking met dit roemruchte boek eindigt vaak in verwondering of zelfs verbijstering. Al meer dan een halve eeuw houdt de roman zijn lezers in de ban. Het lezen van De verwondering is een avontuur waarvan de afloop nooit vaststaat. Lezen in verwondering wil de rijkdom van Claus' roman aan het licht brengen. In veertien hoofdstukken worden verschillende aspecten van het boek besproken, aan de hand van telkens een andere cultuurwetenschappelijke benadering: van verteltheorie tot genderstudies, van vertaalwetenschap en intertekstueel sporenonderzoek tot de bestudering van auteursintenties en de analyse van normen en waarden in de roman, en van institutionele analyse tot de bestudering van humor en het groteske. Doordat deze benaderingen uitvoerig worden geïntroduceerd, biedt dit boek een staalkaart van actuele ontwikkelingen in een veelvormig en groeiend vakgebied. Lezen in verwondering biedt geïnteresseerde lezers onmisbare instrumenten waarmee zij de vele dimensies van een van de beruchtste moderne romans uit het Nederlandse taalgebied kunnen verkennen.

Bekijk op bol.com

11.

Hugo Claus Box

Hugo Claus Box

Hugo Claus (1929 – 2008) was een van de meest bekroonde auteurs uit de Nederlandstalige literatuurgeschiedenis: tijdens zijn lange carrière schreef Claus duizenden gedichten, tientallen toneelstukken en meer dan 20 romans. Daarnaast heeft hij een groot aantal filmscenario’s en -producties op zijn naam staan die zelfs op internationaal vlak succes oogstten. Claus was onder meer de vaste scenarist voor regisseur Fons Rademakers, waarmee hij het boek Dorp aan de Rivier verfilmde. De film sleepte een Golden Globe en een nominatie voor de Beste Niet-Engelstalige Film in de wacht bij de Oscars van 1960. Als scenarist verdiende hij zijn sporen met films zoals Het Gezin Van Paemel en Mira en als regisseur verfilmde hij onder andere het klassieke boek De Leeuw van Vlaanderen, Vrijdag en Het Sacrament, die stuk voor stuk de geschiedenis ingingen als Vlaamse filmklassiekers. Deze boxset bevat een selectie van de beste werken van Hugo Claus in de film-industrie.

Bekijk op bol.com

12.

Omdat ik geen beeld ben

Omdat ik geen beeld ben

Hugo Claus, de ongeëvenaarde literaire tovenaar, is zijn hele leven ook een hartstochtelijk schilder en tekenaar geweest. Zijn nalatenschap als beeldend kunstenaar telt zeker driehond werken en beslaat meer dan vijf decennia. Claus maakte deel uit van de Cobragroep en hield in 1956 zijn eerste eenmanstentoonstelling in gallerie Taptoe in Brussel. Nadien volgden exposities in vele landen. Hij raakte bevriend en voelde verwantschap met kunstenaars als Pietrre Alechinsky, Roger Raveel, Asger Jorn, Karel Appel, Corneille en Constant. Als kunstenaar was Claus bij perioden zeer productief. Hij maakte honderden tekeningen en schilderijen, maar vernietigde er in de loop der jaren ook vele van. In dit schitterende boek is een groot deel van zijn overgebleven plastisch werk bijeengebracht. Het verschijnt bij de grote expositie die het museum Mu.zee in Oostende aan Hugo Claus als beeldend kunstenaar wijdt. Het boek bevat indringende, diepgravende en persoonlijke essays van Jef Lambrecht, Remco Campert en Rudi Fuchs - teksten die, in combinatie met het boeiende, kleurrijke werk van Claus, deze uitgave tot een veelomvattend en tijdloos retrospectief van een rijk en onnavolgbaar kunstenaarschap maken.

Bekijk op bol.com

13.

De plicht van de dichter

De plicht van de dichter

Voor een partijkaart haalde hij zijn neus op, boodschappen vond hij iets voor postbodes en aan het begrip engagement had hij een bloedhekel. Toch was Hugo Claus (1929 2008) naast een flamboyante artiest en een literaire alchemist ook een publieke intellectueel die de confrontatie aanging met de politieke werkelijkheid. Voor eenduidige standpunten bleek zijn natuur echter niet bepaald geschikt. De kracht van de literatuur lag voor Claus juist in het feit dat ze de `vervaarlijke complexiteit tot haar recht liet komen. de plicht van de dichter brengt hulde aan het complexe schrijverschap van een van Vlaanderens grootste kunstenaars.Het boek documenteert in woord en beeld hoe Claus zich zowel in het publieke domein als in zijn gedichten, romans en toneelstukken maatschappelijk betrokken opstelde en daarbij voortdurend van masker wisselde. Kosmopoliet en flamingant, democraat en anarchist, volksverheffer en kleine zelfstandige, Claus kon de meest verscheiden rollen combineren. Maar dat de dichter ook plichten had, daar leek hij in ieder geval heilig van overtuigd. Enfin, meestal toch.

Bekijk op bol.com

14.

Hugo Claus

Hugo Claus

'Waarde Hugo, ik kan niks, maar ik heb het allemaal van jou geleerd.' Dat zijn de woorden die Marc Didden al jarenlang eens in een lijvige liefdesbrief aan Hugo Claus had willen schrijven. Maar toen stapte de door hem zo bewonderde auteur op de boot naar de overkant en is die brief er dus niet meer gekomen. Tot vandaag. Want omdat Didden er zonder meer van uitgaat dat de moderne communicatietechnieken tot ver in het hiernamaals reiken, heeft hij het er alsnog op gewaagd die liefdesbrief te schrijven. En dat deed hij in de stellige overtuiging dat Claus waar hij nu ook mag zijn hem ook zal lezen. Regisseur, journalist en schrijver Marc Didden (1949) leerde in de jaren zeventig Hugo Claus kennen in Amsterdam. Zijn enorme bewondering voor Claus sloeg al gauw om in een verlammende verwondering. Sindsdien zagen de twee elkaar ten minste een keer per jaar op vriendendiners. En telkens was de leerling te beduusd om aan de meester te melden hoezeer hij van hem hield.

Bekijk op bol.com

15.

Je buik van pimpelmees

Je buik van pimpelmees

Liefdesgedichten gekozen door Veerle Claus Hoe de kat zich kromt en zich gekruld en blank en dik vermomt als jij zoals jij gromt als ik je aai in een slaap waarin ik mij laat vangen doof voor elk lawaai dat niet van jou is en van gemis van jou

Bekijk op bol.com

Wil je altijd op de hoogte zijn van de boeken binnen jouw favoriete genre? Stel je voorkeur in en ontvang updates.